Nghiên cứu mới cho thấy các nam thiếu niên đang có xu hướng chọn một cô bạn gái robot trí tuệ nhân tạo còn hơn là đối mặt với nguy cơ bị từ chối và những thử thách trong mối quan hệ ngoài đời thực.
Nghiên cứu do tổ chức Male Allies UK thực hiện trên 1.000 nam thiếu niên từ 12 đến 16 tuổi cho thấy một con số đáng kinh ngạc: 85% trong số đó từng trò chuyện với chatbot, 20% biết một người bạn cùng trang lứa đang "hẹn hò" với một chatbot trí tuệ nhân tạo (AI).
Đặc biệt hơn 25% người tham gia khảo sát thích kết với đối tác ảo hơn là mối quan hệ thực sự giữa người với người, 58% cho biết các mối quan hệ với AI dễ dàng hơn vì họ có thể "kiểm soát được cuộc trò chuyện".
Kết quả nghiên cứu này gây nhiều lo ngại. Các chuyên gia nhận định rằng sức hút từ các mối quan hệ AI là sự phản hồi không ngừng nghỉ và hoàn toàn chủ động dừng bất cứ khi nào.
Các thiếu niên đang có xu hướng hẹn hò với AI, né tránh các mối quan hệ đời thực.
Nicholas Velotta, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu mối quan hệ tại tổ chức công nghệ Arya, chia sẻ: "AI luôn công nhận, khen ngợi, không bao giờ biết mệt mỏi và không bao giờ phản đối. Đối với một cậu thiếu niên đang trong giai đoạn hình thành bản sắc cá nhân, kiểu chú ý không chút áp lực đó có thể mang lại cảm giác như tình cảm gắn kết thực sự".
Nhiều thiếu niên được dạy là phải thể hiện bản thân, làm chủ mối quan hệ. Nhưng mặt khác, họ lại được dạy rằng phải biết nhún nhường, im lặng với bạn bè. Từ đó, xung đột bản sắc nảy sinh.
Theo Velotta, AI mang lại một không gian an toàn cho những người trẻ đang nỗ lực dung hòa và định nghĩa bản thân giữa các thái cực dường như bất khả thi này.
Ông cho biết thêm: "Không khó để hiểu tại sao một chàng trai trẻ lại tìm thấy sự an ủi ở AI, đặc biệt là khi những tiếng nói thực tế trong cuộc sống của cậu ấy bị làm lơ hoặc hoàn toàn gạt bỏ".
Một nghiên cứu vào tháng 5/2025 cho thấy có đến 52% thanh thiếu niên trên toàn quốc sử dụng chatbot ít nhất 1 lần mỗi tháng cho các mục đích giao tiếp xã hội. Các mục đích này bao gồm luyện tập cách mở lời làm quen, bày tỏ cảm xúc, xin lời khuyên, giải quyết xung đột, định hướng các tương tác lãng mạn và học cách tự bảo vệ quyền lợi của mình.
Theo Velotta, AI vẫn có tiềm năng hỗ trợ tâm lý nếu được sử dụng một cách có chủ đích và có ranh giới rõ ràng - nghĩa là chỉ để hỗ trợ, chứ không phải để thay thế cho một mối quan hệ thực sự.
Velotta lưu ý rằng hành vi của thanh thiếu niên cũng đang phản ánh chính xác thực trạng của người trưởng thành. Một cuộc khảo sát năm 2024 của Infobip cho thấy gần 20% người Mỹ từng tán tỉnh các chatbot. Trong khi đó, một số liệu trái ngược và đáng báo động khác chỉ ra rằng có hơn 45% nam giới thuộc thế hệ Z chưa từng chủ động hẹn gặp một cô gái nào ngoài đời thực.
Vị chuyên gia khẳng định rằng việc né tránh những mối quan hệ đời thực bằng cách tìm đến chatbot AI luôn chiều chuộng theo ý mình sẽ kìm hãm sự trưởng thành.
"Một thế hệ bỏ qua giai đoạn định hình tính cách không chỉ gặp khó khăn trong việc yêu thương người khác. Họ sẽ còn chật vật trong cả công việc, trong khả năng hợp tác và khả năng chấp nhận việc bị người khác từ chối", Velotta nhấn mạnh.