Ảnh minh họa
Trong bảng xếp hạng mới nhất của Heritage Foundation, Việt Nam đạt 64,4 điểm về Chỉ số Tự do kinh tế, xếp thứ 66 thế giới trong năm 2026.
Chỉ số Tự do kinh tế 2026 của Heritage Foundation theo dõi tình trạng tự do kinh tế trên toàn cầu, đánh giá 184 quốc gia dựa trên các lĩnh vực chính sách quan trọng, gồm pháp quyền, quy mô chính phủ, hiệu quả quản lý và mức độ mở cửa của thị trường. Báo cáo năm 2026 cho thấy Mỹ ghi nhận mức cải thiện lớn nhất trong nhóm các nền kinh tế phát triển, đồng thời khẳng định một bài học quan trọng: khi tự do kinh tế được mở rộng, đổi mới sẽ phát triển, cơ hội gia tăng và các quốc gia trở nên thịnh vượng hơn.
Điểm số của Chỉ số Tự do kinh tế năm 2026 chủ yếu dựa trên dữ liệu trong giai đoạn từ nửa cuối năm 2024 đến nửa đầu năm 2025. Trong phạm vi có thể, các thông tin được sử dụng để đánh giá từng biến số đều được cập nhật đến ngày 30/6/2025.
Theo Heritage Foundation, tự do kinh tế là quyền cơ bản của mỗi cá nhân trong việc kiểm soát lao động và tài sản của chính mình. Trong một xã hội có tự do kinh tế, người dân được tự do làm việc, sản xuất, tiêu dùng và đầu tư theo cách họ lựa chọn. Chính phủ cho phép lao động, vốn và hàng hóa lưu chuyển tự do, đồng thời chỉ áp dụng những hạn chế ở mức cần thiết nhằm bảo vệ và duy trì chính sự tự do đó.
Heritage Foundation đo lường tự do kinh tế dựa trên 12 yếu tố định lượng và định tính, được chia thành bốn nhóm, hay bốn trụ cột chính của tự do kinh tế. Cụ thể gồm: nguyên tắc pháp quyền (quyền sở hữu, tính liêm chính của chính phủ, hiệu quả tư pháp); quy mô chính phủ (chi tiêu chính phủ, gánh nặng thuế, sức khỏe tài chính); hiệu quả quản lý (tự do kinh doanh, tự do lao động, tự do tiền tệ); và thị trường mở (tự do thương mại, tự do đầu tư, tự do tài chính).
Mỗi yếu tố trong 12 quyền tự do kinh tế này được chấm theo thang điểm từ 0 đến 100. Điểm tổng thể của một quốc gia được tính bằng cách lấy trung bình cộng của cả 12 yếu tố, với trọng số ngang nhau. Thông tin chi tiết về phương pháp tính điểm và cách xây dựng chỉ số được trình bày trong phần phụ lục của báo cáo.
Đáng chú ý, Heritage Foundation đánh giá rằng kể từ năm 1995, chưa có quốc gia nào có quy mô tương đương đạt được mức cải thiện về tự do kinh tế như Việt Nam nhờ các cải cách theo định hướng thị trường. Khi chỉ số này lần đầu được công bố vào năm 1995, Việt Nam chỉ đạt 41,7 điểm. Đến nay, điểm số của Việt Nam đã tăng hơn 20 điểm.
Theo Wallstreet, Việt Nam là một trong những nền kinh tế năng động nhất thế giới, với môi trường kinh doanh sôi động, tạo ra nhiều cơ hội cho những người lao động chăm chỉ và các doanh nhân. Từ một quốc gia từng đối mặt với nhiều khó khăn trước khi tiến hành cải cách thị trường, Việt Nam đã vươn lên trở thành một trong những nhà xuất khẩu gạo và hàng điện tử lớn của thế giới.
Trên phạm vi toàn cầu, với 84,4 điểm, Singapore tiếp tục đứng đầu thế giới về Chỉ số Tự do kinh tế, đồng thời xếp thứ nhất trong số 40 nền kinh tế thuộc khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Điểm số của Singapore vượt xa mức trung bình của khu vực cũng như của thế giới. Đáng chú ý, Singapore vẫn là quốc gia duy nhất được xếp vào nhóm "tự do" về kinh tế ở nhiều hạng mục của chỉ số này. Bốn nền kinh tế còn lại trong top 5 gồm Thụy Sỹ, Ireland, Australia và Đài Loan (Trung Quốc).