Cao tốc Nghi Sơn - Diễn Châu đoạn qua tỉnh Nghệ An
Vận hành hiệu quả sau hợp nhất, khơi thông nguồn lực phát triển
Năm 2025 là năm đầu tiên Bộ Xây dựng vận hành theo mô hình hợp nhất giữa Bộ Xây dựng (cũ) với Bộ Giao thông Vận tải.
Trong bối cảnh phạm vi quản lý Nhà nước được mở rộng, khối lượng công việc gia tăng và yêu cầu ngày càng cao, Bộ Xây dựng cho biết vẫn bảo đảm hoạt động thông suốt, hiệu quả, không để xảy ra gián đoạn trong quản lý Nhà nước và cung cấp dịch vụ công cho người dân, doanh nghiệp.
Cùng với việc mở rộng phạm vi quản lý, ngành Xây dựng đã thực hiện quyết liệt việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy. Sau hợp nhất, cơ cấu tổ chức của Bộ giảm từ 42 đầu mối xuống còn 23 đầu mối (giảm 19 đầu mối, tương đương 45,2%), bao gồm giảm 10 vụ, 4 cục và 5 đơn vị sự nghiệp; đồng thời tiếp tục rà soát, tinh giản đầu mối bên trong các đơn vị trực thuộc. Đến nay, cơ cấu tổ chức của Bộ tiếp tục được tinh gọn còn 22 đầu mối do chuyển Thanh tra Bộ về Thanh tra Chính phủ.
Năm 2025, Bộ Xây dựng cho biết đã hoàn thành khối lượng văn bản quy phạm pháp luật tăng đột biến với 134 văn bản, gồm 4 Luật; 4 Nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội; 38 Nghị định, Nghị quyết, Quyết định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và 88 Thông tư; kịp thời thể chế hóa các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị, đặc biệt là các cơ chế, chính sách đột phá cho đường sắt tốc độ cao, nhà ở xã hội, quy hoạch đô thị và nông thôn.
Đặc biệt với việc thông qua các Luật Xây dựng (sửa đổi), Luật Hàng không dân dụng (sửa đổi) Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch Đô thị và Nông thôn với nhiều chính sách đột phá, cắt giảm tối đa các thủ tục, hướng tới phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng hiệu quả hơn, đáp ứng nhu cầu phát triển ngày càng cao.
Tiên phong chuyển đổi số, cung cấp dịch vụ công
Năm 2025, ngành Xây dựng triển khai đồng bộ công tác cải cách hành chính trên 7 nội dung trọng tâm. Theo đó, Bộ Xây dựng cho biết đã đề xuất cắt giảm 33,9% thời gian giải quyết thủ tục (1.612/4.753 ngày) và 40,5% điều kiện đầu tư kinh doanh (181/447 điều kiện), vượt yêu cầu Chính phủ giao.
Ảnh chụp màn hình Cổng dịch vụ công Bộ Xây dựng
Cụ thể, trên cơ sở hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được ban hành trong năm, ngành Xây dựng đã hoàn thành và vượt các chỉ tiêu cải cách hành chính năm 2025: Cắt giảm 30,79% chi phí tuân thủ, 30,25% thời gian giải quyết thủ tục và 35% điều kiện kinh doanh; công tác tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị được thực hiện kịp thời, đúng hạn, không phát sinh tồn đọng.
Theo đánh giá trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, Bộ Xây dựng tiếp tục xếp hạng I trong khối các bộ, ngành về chất lượng cung cấp dịch vụ công, khẳng định vai trò tiên phong trong cải cách hành chính.
Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng cũng cho biết đã hoàn thiện Hệ thống thông tin, Cơ sở dữ liệu (CSDL) Quốc gia về hoạt động xây dựng, cùng 9 cơ sở dữ liệu chuyên ngành, đồng thời xây dựng và vận hành Cổng thông tin Đô thị thông minh Quốc gia trên phạm vi toàn quốc từ ngày 1/1/2026, kết nối đồng bộ với hệ thống giải quyết thủ tục hành chính và các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành.
Đến hết năm 2025, Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Xây dựng đã cung cấp 312 thủ tục hành chính, trong đó có 290 dịch vụ công trực tuyến (92%); hoàn thành tái cấu trúc 100% quy trình thủ tục hành chính; kết nối hệ thống thông tin 34/34 tỉnh, thành phố và 3.321 xã, phường.
Từ 1/1/2026, hệ thống cung cấp dịch vụ công lĩnh vực xây dựng và giao thông vận tải được vận hành theo mô hình tập trung, thống nhất từ Trung ương đến địa phương.
Đột phá hạ tầng - xương sống của nền kinh tế
Năm 2025, ngành Xây dựng đã ghi dấu ấn nổi bật trong phát triển kết cấu hạ tầng khi khánh thành 38 dự án và khởi công 15 dự án, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như đường bộ, đường sắt, hàng không và hàng hải, góp phần nâng cao năng lực kết nối quốc gia và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội.
Năm 2025 cũng ghi dấu mốc lịch sử của hạ tầng giao thông quốc gia khi toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau được thông xe, hình thành trục giao thông chiến lược xuyên suốt đất nước.
Với tinh thần thi đua “vượt nắng, thắng mưa”, toàn ngành Xây dựng đã đạt nhiều kết quả nổi bật: Hoàn thành 3.345km tuyến chính cao tốc, 458 km nút giao và đường dẫn (vượt 803 km so với mục tiêu 3.000 km cao tốc) và 1.701 km đường bộ ven biển (vượt 700 km so với kế hoạch).
Cùng đó, trong năm 2025, Bộ Xây dựng cũng đã hoàn thiện nền tảng pháp lý và kỹ thuật cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, khi Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư và các cơ chế đặc thù, tạo tiền đề quan trọng để sẵn sàng khởi công dự án trong năm 2026.
Đặc biệt, sau 5 năm triển khai, Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành - công trình hạ tầng quy mô đặc biệt quan trọng, biểu tượng cho khát vọng phát triển và hội nhập của đất nước - đã đạt dấu mốc mang tính bản lề khi đón thành công chuyến bay kỹ thuật đầu tiên vào ngày 15/12/2025.
Tháo gỡ cơ chế, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội
Năm 2025, ngành Xây dựng cũng đóng vai trò trung tâm trong công tác tháo gỡ các nút thắt về cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội, góp phần thực hiện hiệu quả mục tiêu an sinh xã hội và Đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030.
Bộ Xây dựng cho biết đã trực tiếp làm việc với 29 địa phương, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đôn đốc triển khai Đề án. Kết quả, trong năm 2025, cả nước hoàn thành 102.633 căn nhà ở xã hội, đạt 102% kế hoạch năm; lũy kế đến hết năm 2025, quy mô các dự án nhà ở xã hội đang triển khai đạt khoảng 657.395 căn, tương đương 62% mục tiêu của Đề án, khẳng định bước tiến rõ nét trong phát triển nhà ở xã hội, góp phần bảo đảm an sinh xã hội bền vững.