Đình chỉ xét xử với bị cáo đã chết
Ngày 26/1, diễn biến phiên xét xử 14 bị cáo phạm tội trong vụ án xảy ra tại Tổng công ty Xi măng Việt Nam (VICEM) và các đơn vị liên quan ghi nhận tòa đình chỉ xét xử với bị cáo Nguyễn Bích Thủy (67 tuổi, cựu thành viên Hội đồng thành viên VICEM) do đã chết. Tuy nhiên, các vấn đề dân sự và xử lý vật chứng liên quan tới bị cáo Thủy vẫn được tòa xem xét.
Viện Kiểm sát trước đó truy tố bà Thủy về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”.
Hồ sơ vụ án thể hiện, năm 2006, bị cáo Lê Văn Chung (cựu Chủ tịch VICEM) ký văn bản đề nghị Bộ Xây dựng báo cáo Thủ tướng Chính phủ cho phép VICEM đầu tư Dự án “Trung tâm điều hành và giao dịch thương mại Tổng Công ty xi măng Việt Nam” có tổng mức đầu tư hơn 488 tỷ đồng, quy mô xây dựng Toà nhà gồm 25 tầng nổi và 2 tầng hầm để làm văn phòng làm việc, văn phòng cho thuê.
Cuối năm 2008, UBND TP Hà Nội quyết định chấp thuận giao chủ đầu tư nghiên cứu lập dự án, tại khu đô thị mới Cầu Giấy.
Các bị cáo tại phiên tòa.
Theo Viện Kiểm sát, quá trình triển khai, dù tài liệu thể hiện giá cho thuê văn phòng chỉ từ 20 - 23,6 USD/m2; giá trông xe ô tô 800.000 đồng/xe/tháng; giá trông xe máy 45.000 đồng/xe/tháng, nhưng bị cáo Dư Ngọc Long (cựu Giám đốc Ban quản lý dự án VICEM) vẫn tham mưu áp dụng giá cho thuê văn phòng từ 40 - 50 USD/m2/tháng; giá trông giữ xe ô tô 1 triệu đồng/xe/tháng, xe máy 150.000 đồng/xe/tháng (cao hơn giá thực tế) để xác định dự án có hiệu quả.
Trên cơ sở này, ngày 22/7/2010, bị cáo Nguyễn Ngọc Anh (cựu Tổng giám đốc VICEM) ký văn bản đề nghị và được UBND TP Hà Nội cấp giấy chứng nhận đầu tư dự án, với tổng vốn dự kiến tăng lên 1.482 tỷ đồng.
Sau đó, các ngày 2/8/2010 và 24/11/2011, bị cáo Dư Ngọc Long tiếp tục ký các tờ trình đề nghị thẩm định dự án với tổng mức đầu tư lần lượt tăng lên 1.951 tỷ đồng và 2.743 tỷ đồng...
Thu nhập của mỗi cán bộ VICEM từ 70 - 80 triệu đồng
Sai phạm khiến hai bị cáo Nguyễn Ngọc Anh và Dư Ngọc Long, bị truy tố 2 tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” và “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng”.
Trả lời xét hỏi sau khi Viện Kiểm sát công bố cáo trạng, bị cáo Dư Ngọc Long cho biết việc phê duyệt, nâng khống vốn từ 1.951 tỷ đồng lên 2.743 tỷ đồng căn cứ vào thiết kế sơ bộ chứ không nắm rõ tính khả thi của dự án.
“Khi các ngân hàng thẩm định có nêu ý kiến dự án không khả thi, ông nắm được không?”, Chủ tọa hỏi. Ông Long nói “được nghe báo cáo” nhưng giải thích thêm, việc nâng khống vốn ngoài dựa vào bản thiết kế sơ bộ còn căn cứ vào tình hình “trượt giá”, “giá vật liệu tăng”. Do đó, ông cho rằng nếu để mức đầu tư hơn 1.951 tỷ đồng là không phù hợp.
Về cáo buộc thỏa thuận trích lại 5% tiền thanh toán của gói thầu từ Công ty ECON thi công, cựu Giám đốc Long khẳng định được cấp trên "đồng ý" cho thực hiện và phía ECON đưa hơn 3,2 tỷ đồng. Số này ông chia lãnh đạo một phần, còn lại chiếm hưởng 1,9 tỷ đồng.
“Là Giám đốc Ban quản lý dự án tôi đã cố gắng hoàn thành nhiệm vụ, nếu biết trước không khả thi tôi không bao giờ thực hiện nó”, ông Long bày tỏ ân hận.
Bị cáo Nguyễn Ngọc Anh.
Khi trả lời HĐXX, cựu Tổng giám đốc VICEM Nguyễn Ngọc Anh không nhận hết nội dung buộc tội trong cáo trạng. Bị cáo hôm nay ra tòa phải ngồi xe lăn, nặng tai, Chủ tọa chỉ định người ngồi sát để truyền đạt câu hỏi.
Trong khoảng hơn 30 phút trả lời, bị cáo Nguyễn Ngọc Anh khẳng định không tham gia thỏa thuận cho Công ty ECON "thông thầu".
“Tùy chúng mày thống nhất”, ông Ngọc Anh khai đã nói như vậy khi được cấp dưới báo cáo để ECON thi công một gói thầu dự án chứ không nghe chuyện "được trích phần trăm".
“Bị cáo không chỉ đạo thông thầu sao lại nhận hơn 800 triệu đồng?” Chủ tọa hỏi. Ông Ngọc Anh trình bày, khoản tiền này được bị cáo Long đưa nhiều lần, mỗi lần 100 - 200 triệu đồng vào các dịp lễ. Khi nhận tiền ông không được Long cho biết "đó là tiền gì, của đơn vị nào".
"Không có việc gì mà đưa nhau số tiền lớn, bị cáo không tự hỏi à?" Chủ tọa hỏi thêm. Ông Ngọc Anh cho hay, "đưa 100 - 200 triệu đồng ông không quan tâm, so với thu nhập của cán bộ VICEM, trung bình mỗi tháng họ nhận từ 70 - 100 triệu đồng thì số tiền này không lớn".
Với vai trò Tổng giám đốc VICEM, ông Nguyễn Ngọc Anh giọng ngập ngừng nói đã nhận thức được trách nhiệm, một dự án lẽ ra phải có kết quả tốt nhưng hậu quả lãng phí đến nay chưa thể khắc phục. Theo ông, Trung tâm điều hành VICEM là niềm mong mỏi của hàng chục ngàn cán bộ nhân viên Tổng công ty vì cần trụ sở làm việc mới...
Trong cáo trạng, Viện Kiểm sát xác định Tổng giám đốc Nguyễn Ngọc Anh biết rõ các số liệu giá trị doanh thu đầu vào được nâng “khống”, không chỉ đạo thẩm định dự án theo đúng quy định. Bị cáo vẫn ký văn bản đề nghị cấp giấy chứng nhận đầu tư dự án, đề nghị Hội đồng thành viên phê duyệt hồ sơ dự án tổng mức đầu tư cao hơn mức đã được chứng nhận dẫn đến dự án đến nay không khai thác sử dụng được, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 380 tỷ đồng.