Theo ghi nhận của phóng viên Báo Điện tử VTC News, tình trạng cam sành , dưa hấu “dội chợ” diễn ra trong bối cảnh nhiều địa phương bước vào chính vụ thu hoạch, nguồn cung tăng mạnh khiến giá bán giảm sâu so với thời điểm trước Tết.
Giá chỉ vài nghìn đồng/kg
Tại một bãi đất trống ven đường ở TP.HCM, anh Trọng - một tiểu thương chuyên bán dưa hấu - đang tất bật sắp xếp những trái dưa vừa được chở từ Gia Lai vào. Theo anh, toàn bộ số dưa anh nhập về đều có nguồn gốc từ các nhà vườn tại tỉnh Gia Lai.
Dưa hấu được bày bán trên nhiều tuyến đường ở TP.HCM.
Anh Trọng cho biết, hiện nay dưa hấu đang bước vào chính vụ thu hoạch nên sản lượng rất lớn, dẫn đến giá giảm mạnh. “ Những trái dưa đẹp nhất thường được xuất khẩu sang Trung Quốc. Các loại dưa còn lại sẽ được đưa vào thị trường nội địa bán với giá bình dân ”, anh nói.
Theo anh Trọng, tình trạng dưa hấu rớt giá khi vào mùa thực chất không phải chuyện hiếm. Những năm trước, khi bước vào cao điểm thu hoạch, giá dưa cũng giảm nhưng năm nay giá giảm khá sâu.
Hiện tại, giá dưa loại 1 được thương lái thu mua tại vườn chỉ khoảng 3.000 đồng/kg. Nếu mua trực tiếp tại vườn, không qua trung gian, giá thậm chí chỉ khoảng 1.800 - 2.000 đồng/kg.
Tuy nhiên, chi phí vận chuyển lại chiếm phần lớn giá bán. Anh Trọng cho biết anh đang bán dưa với giá khoảng 8.000 đồng/kg. Trong đó, giá mua tại vườn khoảng 2.000 đồng/kg, lợi nhuận chỉ khoảng 2.000 đồng/kg, còn lại khoảng 4.000 đồng/kg là chi phí vận chuyển.
“ Giá xăng tăng nên tiền vận chuyển đội lên khá nhiều. Tính ra chi phí vận chuyển chiếm tới một nửa giá bán ”, anh nói.
Anh Trọng nhập về gần 5 tấn dưa hấu nhưng chỉ mới bán được vài trăm ký.
Theo anh Trọng, chu kỳ trồng dưa thường kéo dài khoảng 58 - 63 ngày, tức gần 2 tháng là có thể thu hoạch. Khi trái đã đủ ngày tuổi thì bắt buộc phải cắt, nếu để lâu hơn dưa sẽ chín quá và dễ bị hỏng ngay tại ruộng.
Chính vì vậy, khi bước vào chính vụ, lượng dưa được thu hoạch cùng lúc rất lớn, khiến nguồn cung trên thị trường tăng đột biến.
Hiện anh Trọng nhập về gần 5 tấn dưa để bán, nhưng sức mua thực tế khá chậm. Sau 2 ngày mở bán, anh mới tiêu thụ được khoảng 600 kg.
“ Khách cũng mua nhưng không nhiều. Mình phải bán từ từ. Dưa chất đống mà bán chậm thì cũng khá lo, tiền thuê bãi đất trống này đã hơn 3 triệu ”, anh chia sẻ.
Không chỉ dưa hấu , cam sành cũng đang được bán với giá khá rẻ tại nhiều tuyến đường ở TP.HCM. Trên đường Trần Não (phường An Khánh), anh Nguyễn Văn Tuấn - một tiểu thương bán cam - cho biết loại cam anh đang bán là cam sành Vĩnh Long.
Cam sành được bày bán dọc vỉa hè đường Trần Não, phường An Khánh, TP.HCM.
Theo anh Tuấn, cam được anh lấy trực tiếp từ các nhà vườn ở Vĩnh Long rồi mang lên TP.HCM bán lại. Cam sành có đặc điểm là được bán gần như quanh năm, tuy nhiên vào những thời điểm được mùa thì giá thường giảm mạnh.
“ Hiện giá cam tại vườn cũng chỉ 3.000-5.000 đồng/kg, nhiều vườn gọi nhiều lần nhưng thương lái cũng không đến mua. Thậm chí một số bà con đã chặt bỏ cam để chuyển sang cây trồng khác có giá trị hơn ”, anh Tuấn nói.
Bán đầy chợ mạng
Không chỉ xuất hiện trên vỉa hè hay các chợ truyền thống, cam và dưa hấu hiện còn được rao bán rất nhiều trên các nền tảng mạng xã hội.
Chỉ cần gõ từ khóa “dưa hấu giá rẻ” hay “cam sành giá sỉ” trên các hội nhóm mua bán, người tiêu dùng có thể dễ dàng tìm thấy hàng loạt bài đăng bán hàng với mức giá khá thấp.
Nhiều người bán quảng cáo dưa hấu, cam sành bán sỉ chỉ khoảng 2.500 – 3.500 đồng/kg nếu mua số lượng lớn. Một số người còn nhận giao tận nơi với chi phí vận chuyển thấp để thu hút khách.
Việc bán hàng qua mạng giúp nhiều tiểu thương giải quyết nhanh lượng trái cây tồn đọng khi nguồn cung quá lớn. Tuy nhiên, với mức giá rẻ như vậy, lợi nhuận của người bán không đáng kể, nhất là khi chi phí vận chuyển đang tăng cao.
Cam, dưa hấu giá rẻ không chỉ bán ở vỉa hè mà còn được rao bán nhiều trên các hội nhóm mạng xã hội.
Chị Nguyễn Thị Hạnh (ngụ phường Bình Trưng, TP.HCM) cho biết năm nào sau Tết cũng thấy nhiều loại nông sản rơi vào tình trạng giá rẻ.
“ Như năm nay dưa hấu chỉ vài nghìn đồng mỗi kg. Tôi mua 2 trái khá to, mỗi trái hơn 3 kg mà tổng tiền chưa tới 50.000 đồng ”, chị nói.
Theo chị Hạnh, trong khi nhiều mặt hàng khác có xu hướng tăng giá do chi phí vận chuyển tăng, thì việc dưa hấu bán rẻ khiến chị vừa bất ngờ vừa thấy thương cho người nông dân.
Trong khi đó, anh Nguyễn Trọng Đức (phường Tân Mỹ, TP.HCM) cho biết gia đình anh thường xuyên mua cam vì đây là loại trái cây dễ uống và tốt cho sức khỏe.
“ Nhà tôi hay mua nguyên túi khoảng 10 kg cam, nhiều khi chỉ khoảng 60.000 đồng. Trong khi ra quán nước, mỗi ly nước cam đã 20.000 - 30.000 đồng rồi ”, anh Đức nói.
Theo anh, trong bối cảnh giá xăng dầu và nhiều chi phí sinh hoạt tăng, việc mua cam về vắt nước uống tại nhà vừa tiết kiệm vừa đảm bảo chất lượng.
Dưa hấu được bán tại siêu thị với giá 8.500 đồng/kg.
Trước tình trạng dưa hấu rớt giá, một số hệ thống siêu thị đã triển khai chương trình hỗ trợ tiêu thụ nông sản cho các địa phương.
Cụ thể, hệ thống siêu thị GO! và Tops Market thuộc Tập đoàn Central Retail Việt Nam đã triển khai chương trình “Đồng hành tiêu thụ dưa hấu Gia Lai”.
Theo chương trình này, dưa hấu ruột đỏ được bán không lợi nhuận với giá 7.500 đồng/kg tại các siêu thị GO! khu vực miền Trung và 8.500 đồng/kg tại các siêu thị GO!, Tops Market ở miền Nam và miền Bắc. Chương trình bắt đầu từ ngày 7/3 và kéo dài cho tới khi kết thúc vụ dưa hấu.
Bà Nguyễn Thị Bích Vân, Giám đốc Truyền thông Tập đoàn Central Retail Việt Nam, cho biết đơn vị đã phối hợp với các nhà cung cấp để đưa nguồn dưa hấu từ tỉnh Gia Lai vào hệ thống siêu thị.
“ Dự kiến, trong khuôn khổ chương trình, hệ thống siêu thị GO! và Tops Market sẽ tiêu thụ khoảng 200 tấn dưa hấu Gia Lai. Chúng tôi kỳ vọng chương trình sẽ góp phần giúp giá dưa hấu ổn định trở lại, đồng thời hỗ trợ hàng trăm hộ nông dân tránh tình trạng được mùa rớt giá ”, bà Vân cho biết.
Dưa hấu từ các tỉnh được chở về TP.HCM, bày bán tại nhiều điểm ven đường.
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, dưa hấu Việt Nam từ lâu phụ thuộc khá lớn vào thị trường Trung Quốc. Đây là thị trường tiêu thụ chủ lực, đặc biệt trong giai đoạn trước và ngay sau Tết Nguyên đán, khi nhu cầu sử dụng dưa cho các hoạt động lễ hội, cúng bái tăng cao.
Tuy nhiên, sau khi các lễ hội trong tháng Giêng âm lịch kết thúc, nhu cầu nhập khẩu từ thị trường này thường giảm mạnh, khiến lượng dưa tiêu thụ chậm lại và giá dễ rơi xuống mức thấp.
Trung Quốc cũng là quốc gia có diện tích trồng dưa hấu khá lớn. Khi bước vào mùa vụ của họ, nguồn cung dưa nội địa tăng mạnh khiến nhu cầu nhập khẩu giảm. Điều này khiến dưa hấu Việt Nam phải cạnh tranh gay gắt hơn với sản phẩm cùng loại tại thị trường này.
Trong khi đó, với mặt hàng cam, tình hình lại khác. Ông Nguyên cho biết từ trước đến nay cam sành chủ yếu được tiêu thụ trong nước và chưa có thị trường xuất khẩu đáng kể. Vì vậy khi bước vào mùa thu hoạch rộ, nguồn cung tăng nhanh nhưng đầu ra chủ yếu vẫn là thị trường nội địa nên giá thường giảm mạnh.