Chính phủ đề xuất giảm thuế với xăng, dầu về 0 đến hết tháng 6/2026

Chiều 9/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội nghe Tờ trình và báo cáo thẩm tra Dự án Nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay. Đây là nội dung mới được bổ sung vào chương trình nghị sự.

Trình bày dự thảo Nghị quyết, Bộ Trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết xung đột tại Trung Đông đã làm cho giá năng lượng, đặc biệt là dầu mỏ và khí đốt biến động mạnh, nguồn cung xăng dầu bị gián đoạn, giá dầu thô thế giới có xu hướng tiếp tục tăng cao.

Các tác động này đã ảnh hưởng lớn đến nguồn cung và thị trường xăng dầu trong nước làm giá xăng, dầu tăng cao trong thời gian ngắn, ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và sinh hoạt, thu nhập của người dân.

Bộ Trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn (Ảnh: Media Quốc hội).

Trong thời gian vừa qua, để góp phần đa dạng hóa nguồn cung, bình ổn giá xăng, dầu trong nước, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo sử dụng nhiều công cụ về chính sách tài khóa.

Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp cấp bách áp dụng thời gian ngắn trong khi tình hình xung đột ở Trung Đông vẫn tiếp tục diễn biến khó lường và tác động trực tiếp đến thị trường xăng, dầu trong nước.

Để đảm bảo mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát, ổn định tâm lý và đời sống người dân và doanh nghiệp cần xây dựng chính sách có thời hạn dài hơn để trình Quốc hội ban hành theo thẩm quyền.

Do đó trong dự thảo Nghị quyết, về thuế bảo vệ môi trường, Chính phủ đề xuất mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ etanol), dầu diezel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut là 0 đồng/lít. Đề xuất mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng các loại là 0%.

Với thuế giá trị gia tăng, Chính phủ đề xuất xăng, dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào.

Chính phủ đề xuất chính sách giảm thuế có hiệu lực thi hành kể từ ngày 16/4/2026 đến hết 30/6/2026.

Theo số liệu của Bộ Công Thương, trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu, thuế VAT chiếm khoảng 7,4% trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu; thuế bảo vệ môi trường 2,7-6%, và tiêu thụ đặc biệt 6,7%.

Hiện thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt với các loại thuế với xăng (trừ ethanol), dầu diesel và nhiên liệu bay là 0, theo Quyết định 482 của Thủ tướng áp dụng đến hết 15/4. Quyết định này đưa ra và áp dụng trong trường hợp cấp bách.

Trong khi đó, dầu hỏa, mazut vẫn chịu thuế bảo vệ môi trường lần lượt 600 đồng và 1.000 đồng một lít, kg; còn thuế VAT là 10%.

Thẩm tra, Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, đa số ý kiến trong Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng, việc ban hành Nghị quyết điều chỉnh một số quy định về thuế thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi (Ảnh: Media Quốc hội).

Một số ý kiến cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, việc Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành chính sách và chỉ đạo thực hiện các giải pháp đặc biệt về thuế theo thẩm quyền sẽ bảo đảm tính linh hoạt, kịp thời, hiệu quả trong ban hành và thực hiện chính sách.

Tuy nhiên, cùng với các giải pháp về thuế, Uỷ ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ có các giải pháp tổng thể, đồng bộ từ điều hành giá, minh bạch hóa các thành phần cấu thành giá xăng, dầu cơ sở đến bảo đảm chuỗi cung ứng. Cùng với đó là tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng…

Về thời gian áp dụng Nghị quyết, đa số ý kiến cơ bản nhất trí với đề xuất của Chính phủ về thời gian áp dụng chính sách từ ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.

Một số ý kiến cho rằng, trước tác động của cuộc xung đột tại Trung Đông, ảnh hưởng đến giá xăng, dầu, có thể cân nhắc quy định thời hạn áp dụng dài hơn để bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.