Phát hiện 'kho báu' trị giá 300 tỷ USD trải dài 27.000 km² dưới biển, Campuchia tiếc nuối 'đứng nhìn' vì Thái Lan

Cú sốc dầu mỏ từ cuộc xung đột với Iran đã đặt ra yêu cầu cấp bách mới cho Campuchia trong việc giải quyết tranh chấp hàng hải với Thái Lan và khai thác các nguồn năng lượng dưới biển trị giá 300 tỷ USD, Bộ trưởng Năng lượng Campuchia nhận định.

Việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 1/5 sản lượng dầu mỏ toàn cầu, đã biến cuộc xung đột Trung Đông thành cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu tồi tệ nhất từ trước đến nay.

Campuchia đang dựa vào các nguồn năng lượng tái tạo, bao gồm thủy điện và năng lượng mặt trời, để vượt qua cuộc khủng hoảng hiện tại. Nhưng kỳ vọng về quá trình công nghiệp hóa tiếp theo của nước này lại phụ thuộc vào các nguồn nhiên liệu hóa thạch, Bộ trưởng Bộ Mỏ và Năng lượng Campuchia Keo Rottanak cho biết trong một cuộc phỏng vấn với Reuters ngày 27/5.

“Trước khủng hoảng, có lẽ tất cả các quốc gia đều có thể xem nhẹ vấn đề an ninh năng lượng”, ông nói. “Nhưng cuộc khủng hoảng hiện nay, đặc biệt là áp lực từ eo biển Hormuz, khắc họa rõ nét tầm quan trọng của an ninh năng lượng đối với bất kỳ quốc gia nào”.

Campuchia có tranh chấp biên giới kéo dài hàng thập kỷ với nước láng giềng Thái Lan. Sự bất đồng này đã dẫn đến hai đợt giao tranh vào năm ngoái trước khi lệnh ngừng bắn mới nhất được ký kết vào tháng 12.

Một khu vực rộng khoảng 27.000 km vuông ở Vịnh Thái Lan, nơi cả 2 nước đều tuyên bố chủ quyền, ước tính chứa khoảng 11 nghìn tỷ feet khối (311 tỷ mét khối) khí đốt tự nhiên, cùng với một lượng lớn dầu mỏ.

Các tập đoàn dầu khí quốc tế lớn, bao gồm TotalEnergies, rất muốn bắt đầu các hoạt động thăm dò ngoài khơi nếu 2 nước thể giải quyết những bất đồng ở Vịnh Thái Lan, Bộ trưởng Keo Rottanak chia sẻ, đồng thời nói thêm rằng việc khai thác các nguồn tài nguyên dầu khí sẽ mang lại lợi ích cho cả Thái Lan và Campuchia.

Bất chấp sự phản đối từ Campuchia, chính phủ Thái Lan tháng này đã đơn phương chấm dứt một thỏa thuận kéo dài 25 năm về việc cùng thăm dò năng lượng ngoài khơi, với lý do khuôn khổ này không đạt được tiến triển nào.

Ông Keo Rottanak cho rằng, xét đến việc cần nhiều năm để thăm dò và phát triển, việc giải quyết nhanh chóng tranh chấp biên giới là vô cùng quan trọng.

“Nếu bạn cứ chờ thêm hàng chục năm nữa, thì cơ hội thu hút vốn đầu tư để thăm dò và khai thác dầu khí có thể sẽ không còn”, ông nói. “Và các công ty lớn đều nhận thức được điều đó”.

Sau nhiều năm trì hoãn, Campuchia đã khai thác được lô dầu thô đầu tiên từ các mỏ ở Vịnh Thái Lan vào cuối năm 2020 trong một dự án hợp tác giữa chính phủ và KrisEnergy.

Tuy nhiên, chỉ vài tháng sau, KrisEnergy tuyên bố đang thực thiện thủ tục thanh lý tài sản, phủ bóng đen lên một lĩnh vực mà chính phủ Campuchia đang rất muốn vực dậy.

"Ngay cả khi hai bên có thể giải quyết mọi việc ngay hôm nay, cũng sẽ cần thời gian để tăng cường nguồn lực tài chính và công nghệ để thực hiện điều đó", ông Keo Rottanak nói, đề cập đến Campuchia và Thái Lan.

Theo Reuters