Bỉ vừa triển khai một trong những dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn và phức tạp nhất châu Âu khi đưa 8 khối bê tông khổng lồ, mỗi khối nặng khoảng 60.000 tấn, xuống đáy sông Scheldt để xây dựng đường hầm ngầm mới dưới thành phố Antwerp. Công trình được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết tình trạng ùn tắc kéo dài nhiều năm tại một trong những nút giao thông quan trọng nhất châu Âu.
Dự án là một phần của chương trình Oosterweel - kế hoạch hoàn thiện hệ thống vành đai quanh thành phố Antwerp, nơi sở hữu một trong những cảng biển lớn và trung tâm logistics quan trọng của châu Âu.
Theo thiết kế, đường hầm mới dài khoảng 1,8 km, gồm ba làn xe mỗi chiều cùng một hành lang rộng 6 m dành riêng cho xe đạp. Khi đi vào hoạt động, tuyến hầm sẽ kết nối khu vực phía bắc và phía nam thành phố, giảm áp lực cho tuyến vành đai hiện hữu vốn thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải.
Không chỉ phục vụ giao thông đô thị, công trình còn được kỳ vọng giúp lưu thông hàng hóa giữa cảng Antwerp với các hành lang vận tải trọng điểm của châu Âu nhanh và ổn định hơn.
Điểm đặc biệt nhất của dự án nằm ở phương pháp thi công. Thay vì đào hầm trực tiếp dưới lòng sông Scheldt, các kỹ sư lựa chọn xây dựng sẵn từng mô-đun bê tông khổng lồ tại khu vực riêng, sau đó vận chuyển bằng đường thủy đến vị trí lắp đặt.
Mỗi mô-đun dài khoảng 160 m, rộng 42 m và cao 10 m, được xem là một trong những cấu kiện bê tông lớn nhất từng được sử dụng cho một dự án hạ tầng đường bộ tại châu Âu.
Sau khi hoàn thiện, các khối bê tông được lắp đặt hệ thống dằn đặc biệt để có thể nổi trên mặt nước trước khi được nhiều tàu kéo đưa vượt quãng đường hơn 100 km đến Antwerp. Mỗi chuyến vận chuyển kéo dài khoảng 30 giờ và phải được tính toán kỹ lưỡng nhằm bảo đảm an toàn trong điều kiện thủy triều và dòng chảy liên tục thay đổi.
Khi đến công trường, các mô-đun sẽ được hạ xuống một rãnh đã đào sẵn dưới đáy sông Scheldt. Đây được đánh giá là công đoạn phức tạp nhất của toàn bộ dự án.
Theo các kỹ sư, quá trình hạ chìm chỉ có thể thực hiện trong những khoảng thời gian ngắn khi thủy triều, thời tiết và dòng chảy đều đạt điều kiện lý tưởng. Hệ thống điều khiển tải trọng sẽ giúp khối bê tông chìm từ từ xuống đáy sông, trong khi các cảm biến định vị liên tục theo dõi vị trí để căn chỉnh với độ chính xác chỉ tính bằng milimet.
Sau khi được đặt đúng vị trí, các mô-đun sẽ được ghép nối và bịt kín bằng hệ thống khớp chống thấm chuyên dụng nhằm bảo đảm khả năng vận hành an toàn, lâu dài cho đường hầm.
Tổng vốn đầu tư của dự án ước khoảng 570 triệu euro (tương đương gần 17.400 tỷ đồng). Giới chức Antwerp kỳ vọng tuyến hầm sẽ góp phần phân bổ lại lưu lượng phương tiện giữa hai bờ sông, giảm đáng kể áp lực cho tuyến vành đai hiện nay - một trong những điểm ùn tắc nghiêm trọng nhất châu Âu.
Theo các chuyên gia, Oosterweel là ví dụ tiêu biểu cho xu hướng áp dụng công nghệ đường hầm ngầm quy mô lớn tại các đô thị và trung tâm logistics, nơi quỹ đất ngày càng hạn chế nhưng nhu cầu vận tải không ngừng gia tăng. Nếu hoàn thành đúng kế hoạch, công trình không chỉ cải thiện năng lực giao thông của Antwerp mà còn góp phần nâng cao hiệu quả kết nối của mạng lưới vận tải châu Âu.