Tăng liên kết, nâng cao năng lực cung ứng trong nước
Ngày 21/10, Triển lãm Quốc tế ngành Công nghiệp Dệt và May - Thiết bị, Nguyên phụ liệu và Vải 2026 (HanoiTex - HanoiFabric 2026) khai mạc tại Hà Nội. Sự kiện diễn ra đến ngày 23/10, quy tụ hơn 250 nhà cung cấp đến từ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ, tạo không gian giao thương giữa các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng dệt may.
Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Vũ Đức Giang - Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS), đánh giá HanoiTex và SaigonTex là những sự kiện mang tính chiến lược đối với ngành dệt may Việt Nam trong tầm nhìn 2026, 2030 và 2035.
Ông Vũ Đức Giang - Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) (Ảnh: Việt Anh).
Theo ông Giang, ngành dệt may nước ta đang đứng trước những cơ hội lớn, đặc biệt từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới và các mô hình hợp tác thương mại song phương. Đây là những điều kiện quan trọng để ngành phát triển ổn định, bền vững trong giai đoạn tới.
Ông Giang đặc biệt nhấn mạnh việc xây dựng chuỗi cung ứng nội địa càng trở nên cần thiết trong bối cảnh đó. Theo Chủ tịch VITAS, để tận dụng các hiệp định thương mại mà Việt Nam đã ký kết, doanh nghiệp cần mở rộng chuỗi cung ứng, tăng cường hợp tác với đối tác nước ngoài ở nhiều công đoạn sản xuất, từ sợi, vải đến thành phẩm.
Quang cảnh Lễ khai mạc (Ảnh: Việt Anh).
Về kết quả kinh doanh, ông Giang dẫn số liệu cho thấy trong 9 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam đạt hơn 36 tỷ USD, tăng gần 4% so với cùng kỳ năm 2025. Cũng theo Chủ tịch VITAS, khoảng thiếu hụt trong chuỗi cung ứng của ngành đang dần thu hẹp nhờ những nỗ lực đầu tư và thu hút đầu tư vào thị trường Việt Nam.
Riêng về Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex), ông Cao Hữu Hiếu - Tổng Giám đốc Tập đoàn Vinatex, cho biết kết quả kinh doanh trong 9 tháng đầu năm cũng ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 7% so với cùng kỳ năm 2025, dù thị trường đối mặt nhiều khó khăn.
Theo ông Hiếu, kết quả của doanh nghiệp và tình hình xuất khẩu vừa qua đã phản ánh khả năng chống chịu và sự linh hoạt của bản thân Vinatex và các doanh nghiệp dệt may trong việc ứng phó với những biến động của thị trường.
Áp lực cạnh tranh buộc doanh nghiệp đầu tư công nghệ
Triển vọng của ngành dệt may trong năm 2027 và những năm tiếp theo được dự báo tiếp tục chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố khó lường. Xung đột địa chính trị, cạnh tranh thương mại, chính sách thuế quan và biến động của thị trường quốc tế có thể tác động đồng thời đến nhu cầu tiêu dùng, chi phí đầu vào và khả năng tiếp cận đơn hàng.
Ông Cao Hữu Hiếu cho rằng những biến động này đặt ra yêu cầu lớn hơn đối với công tác quản trị, khả năng thích ứng và chiến lược đầu tư của doanh nghiệp.
Ông Cao Hữu Hiếu, Tổng Giám đốc Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex) (Ảnh: Việt Anh).
“Cơ hội luôn luôn đi cùng với thách thức”, ông Hiếu nhận định, đồng thời lưu ý các doanh nghiệp cần quan tâm hơn đến đầu tư công nghệ, số hóa và trí tuệ nhân tạo trong giai đoạn tới.
Theo ông Hiếu, ngoài đầu tư chuyên sâu để tăng năng suất, nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm, doanh nghiệp cần đẩy mạnh số hóa và quản trị sản xuất, tạo ra hiệu quả cộng hưởng từ công nghệ, tạo đòn bẩy cho những bước phát triển đột phá và mở ra không gian phát triển mới cho ngành dệt may Việt Nam.
Tại hội thảo về thị trường dệt may 2026-2027 trong khuôn khổ triển lãm, ông Hoàng Mạnh Cầm - Chánh Văn phòng Hội đồng quản trị Vinatex, cũng lưu ý mức độ biến động của thị trường khiến việc đưa ra dự báo dài hạn trở nên khó khăn.
Ông Hoàng Mạnh Cầm - Chánh Văn phòng Hội đồng quản trị Vinatex (Ảnh: Việt Anh).
Theo ông Cầm, thị trường thế giới nói chung và ngành dệt may nói riêng đã trải qua nhiều biến động trong những năm gần đây, khiến các tổ chức nghiên cứu phải liên tục điều chỉnh dự báo. Vì vậy, thay vì đưa ra một kịch bản chắc chắn cho năm 2027, việc theo dõi các chỉ dấu về nhu cầu, giá nguyên liệu, chi phí vận tải và chính sách thương mại có ý nghĩa quan trọng hơn đối với công tác xây dựng kế hoạch sản xuất.
Chuyển đổi xanh: Chi phí cao, nhưng không thể đứng ngoài
Bên cạnh công nghệ, chuyển đổi xanh đang trở thành một hướng đi quan trọng của ngành dệt may. Yêu cầu về nguồn gốc nguyên liệu, tiêu chuẩn môi trường và khả năng truy xuất trong chuỗi cung ứng khiến doanh nghiệp phải quan tâm đến toàn bộ vòng đời sản phẩm.
Tại hội thảo trong khuôn khổ triển lãm, bà Võ Thị Lan Hương - Trưởng bộ môn Công nghệ Sợi dệt, Trường Đại học Công nghiệp Dệt May Hà Nội cho rằng phát triển vật liệu bền vững cần được tiếp cận theo chuỗi giá trị, thay vì chỉ tập trung vào một vài loại xơ hoặc sợi thân thiện với môi trường.
Bà Võ Thị Lan Hương - Trưởng bộ môn Công nghệ Sợi dệt, Trường Đại học Công nghiệp Dệt May Hà Nội (Ảnh: Việt Anh).
Theo bà Hương, Việt Nam có tiềm năng phát triển vật liệu từ các nguồn nguyên liệu sinh học, trong đó có thể tận dụng phụ phẩm nông nghiệp. Bên cạnh đó, xơ tái sinh từ cellulose, polymer sinh học và vật liệu tái chế cũng là những hướng cần được quan tâm.
Một vấn đề khác là khả năng tái chế nguyên liệu dệt may sau sử dụng. Theo số liệu được bà Võ Thị Lan Hương trình bày tại hội thảo, mỗi năm ngành dệt may toàn cầu thải ra khoảng 9,2 triệu tấn chất thải, trong khi chưa đến 1% vật liệu dệt may được tái chế quay trở lại chu trình sản xuất.
Ứng dụng công nghệ, tự động hóa và chuyển đổi xanh là những hướng đi quan trọng giúp ngành dệt may nâng cao năng suất và phát triển bền vững (Ảnh: Việt Anh).
Điều này cho thấy dư địa phát triển kinh tế tuần hoàn trong ngành còn lớn. Thay vì chỉ tái chế chai nhựa để tạo nguyên liệu dệt may, xu hướng mới là tiến tới tái chế sản phẩm dệt may thành vật liệu dệt may mới, đồng thời nghiên cứu các phương pháp tái chế hóa học để thu hồi nguyên liệu phục vụ sản xuất.
Song, con đường chuyển đổi không đơn giản. Theo bà Hương, chi phí xơ tái chế và xơ sinh học hiện thường cao hơn khoảng 20-40% so với xơ nguyên sinh. Trong khi đó, hệ thống thu gom, phân loại và xử lý chất thải dệt may tại Việt Nam chưa hoàn thiện, hoạt động nghiên cứu phát triển và đầu tư dây chuyền tái chế vẫn cần được mở rộng.
Phân tích về điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức trong quá trình chuyển đổi vật liệu của ngành dệt may Việt Nam, bà Hương khẳng định Việt Nam có lợi thế về nguồn nhân lực dồi dào, khả năng thích ứng nhanh với những thay đổi trong sản xuất.
HanoiTex - HanoiFabric 2026 là dịp để các doanh nghiệp kết nối, tìm kiếm đối tác, tiếp cận công nghệ mới và tăng cường liên kết trong chuỗi cung ứng dệt may (Ảnh: Việt Anh).
Tuy nhiên, ngành vẫn còn phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, trong khi hoạt động nghiên cứu, phát triển và đổi mới sáng tạo còn hạn chế.
Bà Võ Thị Lan Hương cho rằng quá trình chuyển đổi vật liệu muốn thực hiện được cần sự phối hợp, đồng lòng giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học, nhà cung cấp công nghệ và doanh nghiệp dệt may.
“Đổi mới vật liệu là con đường khả thi giúp dệt may Việt Nam bứt phá trong thập kỷ mới”, bà Hương nhấn mạnh.
