Iran tuyên bố không có lượng dầu thô dư thừa nào để cung cấp ra thị trường quốc tế, ngay sau khi phía Mỹ phát tín hiệu có thể nới lỏng một phần các hạn chế đối với dầu của nước này.
Phát biểu trên mạng xã hội X, người phát ngôn Bộ Dầu mỏ Iran, Saman Ghoddoosi, cho biết hiện Tehran “về cơ bản không còn dầu thô dư thừa trên biển hoặc để chào bán ra thị trường quốc tế”. Theo ông, tuyên bố của phía Mỹ chỉ nhằm “tạo kỳ vọng cho người mua” và tác động đến tâm lý thị trường.
Trước đó, Bộ Tài chính Mỹ thông báo cấp giấy phép chung cho phép bán và vận chuyển một số sản phẩm dầu mỏ của Iran đang bị mắc kẹt trên biển. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent mô tả đây là “sự cho phép ngắn hạn, được điều chỉnh một cách hạn chế”, đồng thời nhấn mạnh Iran sẽ gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn doanh thu từ các giao dịch này.
Phản hồi động thái trên, Bộ Dầu mỏ Iran cho rằng đây là một “kế tâm lý” từ phía Mỹ, nhằm khuyến khích người mua và gây ảnh hưởng đến thị trường năng lượng toàn cầu. Theo hãng tin Mehr, Tehran khẳng định không có dầu tồn trữ trên các tàu chở dầu cũng như không có nguồn cung dư thừa để xuất khẩu thêm.
Trong bối cảnh xung đột khu vực gia tăng, ngành dầu khí tiếp tục đóng vai trò là “huyết mạch” của nền kinh tế Iran. Các sản phẩm dầu mỏ của nước này bao gồm dầu thô, dầu nhiên liệu, nhựa đường phục vụ xây dựng, cùng các sản phẩm tinh chế như diesel, xăng và naphtha.
Theo số liệu từ Worldometers, Iran hiện sở hữu trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh lớn thứ ba thế giới, ước đạt khoảng 208,6 tỷ thùng vào năm 2025, tương đương gần 12% tổng trữ lượng toàn cầu. Dữ liệu từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ cũng cho thấy nước này là nhà sản xuất dầu thô lớn thứ bảy thế giới, với công suất khoảng 4,19 triệu thùng mỗi ngày.
Về thị trường xuất khẩu, Trung Quốc hiện là khách hàng lớn nhất của Iran, chiếm hơn 90% lượng dầu xuất khẩu. Do chịu các lệnh trừng phạt quốc tế, Tehran phải áp dụng chiến lược bán dầu với giá thấp hơn để duy trì dòng tiền. Ngoài ra, Iran còn được cho là sử dụng các biện pháp như tàu chở dầu “ma”, đổi cờ tàu và chuyển tải giữa các tàu để né tránh các hạn chế.
Dầu mỏ đóng vai trò then chốt đối với ngân sách và nguồn thu ngoại tệ của Iran. Theo dữ liệu từ Kpler, xuất khẩu dầu của nước này đã tăng khoảng 9% trong giai đoạn 2023–2025, đạt đỉnh khoảng 1,68 triệu thùng/ngày vào năm ngoái. Điều này cho thấy an ninh của hệ thống xuất khẩu dầu là yếu tố trung tâm đối với ổn định tài chính của Tehran.
Tuy nhiên, rủi ro vẫn hiện hữu khi căng thẳng địa chính trị leo thang. Cuộc tấn công của Mỹ vào đảo Kharg – nơi xử lý tới 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran – đã làm dấy lên lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung. Dù vậy, phía Iran cho biết hoạt động khai thác và xuất khẩu vẫn diễn ra bình thường.
Các chuyên gia cảnh báo, nếu xung đột kéo dài, nền kinh tế Iran có thể chịu tác động nặng nề hơn, với nguy cơ suy giảm sản lượng, trì hoãn đầu tư và thu hẹp các hoạt động kinh tế. Dù vậy, nhiều đánh giá cho rằng Iran đã có kinh nghiệm thích ứng với các lệnh trừng phạt trong nhiều thập kỷ và vẫn có khả năng duy trì hoạt động trong điều kiện khó khăn.
